Historia regionu w cyklu spotkań „Wieliczka – Wieliczanie”

Podstawowa sprawa, którą zajmuje się Klub Przyjaciół Wieliczki: szerzenie wiedzy na temat miasta, popularyzowanie tej wiedzy i integracja wokół tego tematu ludzi. My nikogo nie zmuszamy, bo tu przychodzą ludzie, których to interesuje, żeby tu był, my zapraszamy. Wszędzie trzeba umieć nawiązać współpracę z różnymi instytucjami, którzy chcą tutaj przyjść wygłosić, bo my nie mamy żadnych funduszy, nikomu tu nie płacimy za prelekcje. Wszystko robimy społecznie i udaje się to przez tyle lat — mówi Jadwiga Duda, Prezes Klubu Przyjaciół Wieliczki.

Jednym z filarów działalności klubu są cykliczne spotkania „Wieliczka – Wieliczanie”, odbywające się w sali “Magistrat” w urzędzie miasta i gminy Wieliczka. To tu omawiane są najważniejsze wątki z historii regionu, od historii poszczególnych sołectw i wsi, przez ważne wydarzenia historyczne, po kulturalne i naukowe. Działaniom towarzyszą konkretne inicjatywy, takie jak powstanie na wielickim cmentarzu Kwatery 34 Dębów Pamięci, upamiętniającej lokalne ofiary Zbrodni Katyńskiej.

Przykładowo realizujemy temat “Wsie w gminie Wieliczka, osiedla miasta Wieliczki”. Pani sołtys, pani dyrektor szkoły, dyrektor przedszkola, prezes ochotniczej straży pożarnej, prezes klubu sportowego, Ci ludzie po prostu tu przychodzą i oni tu wygłaszają referaty. Ludzie muszą mieć świadomość, że ten magistrat ma swoją przeszłość historyczną, na tym miejscu został wzniesiony z fundacji Króla Kazimierza Wielkiego kościółek świętego ducha, szpital i to trzeba pamiętać, że ten magistrat, który powstał z końcem XVIII wieku, został wybudowany na murach tego kościółka — wspomina Jadwiga Duda, Prezes Klubu Przyjaciół Wieliczki.

Początki cyklu „Wieliczka – Wieliczanie” sięgają 1988 roku i są ściśle związane z pracą Działu Regionalnego wielickiej biblioteki. To tam zrodziła się potrzeba systematycznego dokumentowania dziejów miasta oraz tworzenia pisemnej kroniki wydarzeń. 

Ostatnie 17 lat mojej pracy zawodowej prowadziłam w bibliotece dział regionalny i w ramach tego działu powstały spotkania “Wieliczka – Wieliczanie”. Od stycznia 1988 do lutego 2017 roku, kiedy pracowałam w bibliotece,  odbyło się ich 230. Mało tego, po każdym spotkaniu powstawał zeszyt “Biblioteczki Wielickiej”, to jest seria wydawnicza z numerem ISBN. Ta zbiorowa historia Wieliczki, którą zapisaliśmy, jest dostępna w bibliotekach, można ją wypożyczać w bibliotece w Wieliczce i nie tylko, w każdej bibliotece gminnej i ludzie z tego korzystają, młodzież korzysta — odpowiada Jadwiga Duda, Prezes Klubu Przyjaciół Wieliczki

Przed stowarzyszeniem kolejne wyzwania i ważne rocznice, m.in. zbliżające się 50-lecie wpisu wielickiej kopalni na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Drzwi klubu są otwarte dla każdego, kto chce poznać i współtworzyć historię miasta.

Współpraca ze szkołami, z sołtysami, z Muzeum Żup Krakowskich i przede wszystkim z panem burmistrzem, bo przecież my nie płacimy nic za tę salę. Robimy co możemy, zapraszamy, młodzieży nam potrzeba! — dodaje Jadwiga Duda, Prezes Klubu Przyjaciół Wieliczki.

Tematyka spotkań dotyka także najtrudniejszych kart z historii regionu. Ostatnie z nich dedykowane było pamięci o egzekucji 32 Żydów z Wieliczki, dokonanej przez Niemców w Pawlikowicach we wrześniu 1939 roku. Po wygłoszonych prelekcjach historyków i zaproszonych gości, uczestnicy wydarzenia mieli przestrzeń na dyskusję, mogli zadawać pytania oraz dzielić się własnymi wspomnieniami z czasów wojny i okupacji lub po prostu dzielić się swoimi spostrzeżeniami. 

Przede wszystkim, żeby ustalać takie tematy, to trzeba mieć wiedzę na temat naszego miasta. Samo się nic nie dzieje, trzeba mieć świadomość, jak to miasto się kształtowało. Ja po prostu słucham ludzi i tego, co oni chcą — mówi Jadwiga Duda, Prezes Klubu Przyjaciół Wieliczki.

Sześćdziesiąt lat działalności Stowarzyszenia „Klub Przyjaciół Wieliczki” to nie tylko tysiące zapisanych stron historii, ale przede wszystkim żywa wspólnota ludzi, których łączy pasja do swojego miasta. Dzięki ich społecznej pracy dziedzictwo Wieliczki i okolicznych miejscowości pozostaje wciąż żywe dla kolejnych pokoleń.