Czym jest smarownica automatyczna i jak działa?
Smarownica automatyczna to niewielki, zazwyczaj wymienny pojemnik ze smarem, który dozuje środek smarny do jednego punktu przez ustalony czas. Napęd może być gazowy, elektrochemiczny albo oparty na małym silniku, a okres dozowania ustawia się zwykle na kilka tygodni lub miesięcy. Po jego upływie kartridż wymienia się na nowy. Urządzenie montuje się bezpośrednio na smarowniczce, więc instalacja jest szybka i nie wymaga prowadzenia przewodów przez całą maszynę.
Takie rozwiązanie świetnie nadaje się do punktów trudno dostępnych albo oddalonych od reszty maszyny: łożysk silników elektrycznych, wentylatorów, pomp, rolek przenośników czy elementów zamontowanych wysoko. Człowiek nie musi wspinać się z pistoletem smarowniczym, a punkt dostaje smar regularnie, bez zależności od pamięci obsługi. Ograniczenia wynikają z samej konstrukcji. Pojemność jest niewielka, każdy punkt wymaga osobnego urządzenia, a przy kilkunastu smarownicach na maszynie liczba wymian i kontroli zaczyna rosnąć szybciej, niż się zakłada na początku. Przy wyborze konkretnego modelu trzeba zwrócić uwagę na dopuszczalną temperaturę pracy, odporność na wibracje i szczelność obudowy, bo smarownica montowana na maszynie terenowej pracuje w zupełnie innych warunkach niż ta w hali. Ważny jest także rodzaj smaru, który można w niej stosować.
Jak działa centralne smarowanie i komu służy?
Układ centralny składa się z pompy ze zbiornikiem, przewodów, złączek i rozdzielaczy lub dozowników, które doprowadzają smar do wielu punktów jednocześnie. Pompa pracuje według zaprogramowanego harmonogramu albo w odpowiedzi na impuls ze sterownika, a obsługa uzupełnia tylko jeden zbiornik zamiast dziesiątek oddzielnych punktów. W bardziej rozbudowanych wersjach dochodzi monitoring, który sygnalizuje brak smaru lub zatrzymanie cyklu.
Z takich układów korzystają przede wszystkim maszyny z dużą liczbą punktów, pracujące w trudnych warunkach: koparki, ładowarki, dźwigi, kruszarki, przesiewacze i samochody ciężarowe z zabudowami. Zysk polega na regularności i oszczędności czasu, bo punkty smarowania są zasilane także wtedy, gdy operator nie ma jak do nich dotrzeć. Firma montuje takie układy w maszynach różnych typów i dobiera komponenty od uznanych producentów. Według relacji firmy to właśnie nowe instalacje stanowią jedną z najczęstszych prac. Układ centralny można zaprojektować tak, by smarował wybrane grupy punktów w różnych odstępach czasu. Punkty obciążone mocniej dostają więcej smaru, mniej obciążone mniej, a wszystko dzieje się automatycznie, bez dodatkowej pracy mechanika. Ta elastyczność jest jedną z największych zalet systemu.
Jak porównać koszty i czas obsługi obu rozwiązań?
Porównanie warto zacząć od liczby punktów. Dla jednego lub dwóch miejsc smarownica automatyczna zwykle będzie wygodniejsza i tańsza w starcie, bo nie wymaga projektu ani instalacji. Przy kilkunastu lub kilkudziesięciu punktach koszty zakupu, wymian kartridży i czasu pracy ludzi sumują się, a układ centralny staje się bardziej opłacalny. Próg, od którego tak się dzieje, zależy od maszyny, dostępności punktów i kosztu przestoju, więc nie da się go podać jedną liczbą dla wszystkich.
Trzeba też uwzględnić czas obsługi i ryzyko pominięcia punktu. Wymiana kartridży to cykliczna czynność, którą trzeba zaplanować w kalendarzu przeglądów, natomiast układ centralny wymaga uzupełniania zbiornika i okresowej kontroli przewodów. Układ wymaga większej inwestycji na początku i okresowego serwisu, ale zmniejsza liczbę wizyt przy maszynie. Najuczciwszy sposób oceny to prosty rachunek: ile godzin rocznie zajmuje obecne smarowanie, ile kosztuje godzina przestoju oraz jak często wymieniane są sworznie i tuleje przez niedosmarowanie. Do rachunku należy dodać ryzyko ludzkich błędów. Smarownica zapomniana w kalendarzu przeglądów przestaje dozować, a nikt tego nie zauważa, dopóki łożysko nie zacznie hałasować. W układzie centralnym kontrolka lub czujnik informują o przerwie w dostawie smaru, więc takie ryzyko jest mniejsze.
Nie wiesz, czy w Twojej maszynie wystarczy rozwiązanie jednopunktowe? Prześlij listę punktów smarowania, a doradcy Centrum Smarowania pomogą ocenić opcje.
Czy można połączyć oba rozwiązania?
Można, i w praktyce zdarza się to często. Maszyna może mieć układ centralny obsługujący główne punkty roboczego mechanizmu, a dodatkowo jedną lub dwie smarownice dla elementów położonych poza zasięgiem przewodów, na przykład łożyska pomocniczego napędu. Taki układ hybrydowy pozwala uniknąć rozbudowy instalacji dla pojedynczych punktów, które nie są opłacalne do wpięcia w główny system, a nadal pozostają pod stałą opieką.
Przydatne jest również rozwiązanie w drugą stronę. Starsza maszyna, na której wcześniej montowano smarownice w kilku miejscach, może zostać objęta układem centralnym po modernizacji, co ujednolica obsługę i porządkuje plan przeglądów. Nie zawsze trzeba od razu przebudowywać wszystko, dlatego dobrą praktyką jest etapowanie prac. Doradca firmy potrafi zaproponować kolejność działań tak, aby maszyna jak najkrócej pozostawała poza ruchem, a każdy etap przynosił wymierną poprawę w smarowaniu. Połączenie obu rozwiązań bywa też sposobem na rozłożenie kosztów w czasie. Firma może zacząć od układu dla najważniejszych punktów, a pozostałe obsługiwać smarownicami lub ręcznie, i dopiero potem decydować o rozbudowie, gdy zobaczy efekty w liczbie awarii i czasie pracy mechaników.
Jak skorzystać z doradztwa przy wyborze systemu smarowania?
Najlepiej zacząć od zestawienia punktów smarowania, na które składają się nazwa elementu, miejsce, w którym się znajduje, orientacyjna częstotliwość smarowania oraz stosowany smar. Do tego dołącz zdjęcia maszyny i informację o warunkach pracy. Na tej podstawie doradca oceni, czy wystarczy rozwiązanie jednopunktowe, czy lepszy będzie układ centralny, a przy układzie wskaże typ i markę komponentów. Opis usługi znajdziesz w zakładce dotyczącej zabudowy układów smarowania. Dodatkowym ułatwieniem jest wskazanie punktów, które sprawiają najwięcej kłopotów: tych często uszkadzanych, trudnych do dojścia albo pomijanych przy smarowaniu ręcznym. Od nich zwykle zaczyna się analiza, bo to właśnie tam efekt automatyzacji jest najbardziej widoczny i pozwala szybko ocenić sens całej inwestycji.
Wycena jest przygotowywana indywidualnie, po zapoznaniu się z maszyną. Zapytanie można wysłać przez stronę kontaktową w dowolnym momencie, a odpowiedź następuje w godzinach pracy firmy, czyli od poniedziałku do piątku między ósmą a szesnastą. Akcesoria do smarowania, pompy, rozdzielacze i przewody można kupić także w sklepie online Centrum Smarowania, jeśli chcesz najpierw samodzielnie rozbudować istniejącą instalację.
